แม้ว่าจะเขียนบทความนี้หลังจากที่ญี่ปุ่นชนะบราซิลไป 2 วันแล้ว แต่ผมรู้สึกว่าตัวเองน่าจะเข้าใจทีมชาติญี่ปุ่นมากขึ้นนะ จริง ๆ ผมตั้งใจจะอัพเดตวันที่ 15 แต่มัวแต่ติดเกมใหม่ Big Monopoly เลยลืมแชร์ความรู้สึกในช่วงประวัติศาสตร์นี้ไปซะงั้น
ฝันฟุตบอลของญี่ปุ่นเริ่มต้นด้วยมังงะเล่มเดียว: Captain Tsubasa. (キャプテン翼)
キャプテン翼 ENG Captain Tsubasa
ในยุคโชวะ ฟุตบอลญี่ปุ่นยังถือเป็นกีฬาย่อย ๆ ที่โดนเบสบอลกับซูโม่แย่งซีนอยู่ แต่พอ Captain Tsubasa ออกมาในช่วงต้นยุค 80 บวกกับเกมการแข่งขันสุดดราม่ากับตัวละครสุดคลาสสิกอย่าง Tsubasa Ōzora ก็เปลี่ยนภาพลักษณ์ทั้งหมดเลย เด็ก ๆ รุ่นนั้นโดนจุดประกายให้เริ่มเตะฟุตบอลกันอย่างจริงจัง
โรงเรียนและทีมท้องถิ่นเลยเห็นจำนวนเด็กเตะบอลเพิ่มขึ้นแบบล้นหลาม หลายคนโตขึ้นก็กลายเป็นนักฟุตบอลอาชีพ และได้ไปเล่นให้ทีมชาติญี่ปุ่นในสนามระดับโลก มังงะนี้ไม่ได้แค่ทำให้ฟุตบอลดังในญี่ปุ่น แต่มันยังมอบตัวตนของกีฬาแดนซามูไรให้มีความฝัน ความสร้างสรรค์ และไฟลุกโชนเต็มเปี่ยม
สำหรับแฟนบอลและนักเตะหลายคน ความฝันฟุตบอลของญี่ปุ่นถือกำเนิดขึ้นในหน้ามังงะเล่มนั้น และอิทธิพลของมันก็ยังสะท้อนอยู่ในวัฒนธรรมฟุตบอลของญี่ปุ่นจนถึงทุกวันนี้
ความฝันในยุคโชวะ
ในปี 1981 Captain Tsubasa เริ่มตีพิมพ์ ในตอนนั้น ฟุตบอลญี่ปุ่นยังห่างไกลจากระดับโลกและการผ่านเข้ารอบฟุตบอลโลกก็เป็นแค่ความฝันที่เหมือนไกลเกินเอื้อม แต่ในมังงะนั้นชนะในรอบชิง Jr. Youth World Cup ญี่ปุ่นโค่นบราซิล 3–2 หลังต่อเวลาพิเศษ
นี่ไม่ได้แค่แมตช์ในจินตนาการนะ แต่มันคือการปลูกฝังความเชื่อให้กับคนอ่านนับล้านว่า:
“วันนึง ญี่ปุ่นเราจะชนะบราซิลได้จริง ๆ บนสนามบอล”
ญี่ปุ่น vs บราซิล: จากจินตนาการสู่สนามจริง
Captain Tsubasa จริง ๆ มันคือฝันที่ลากยาว 44 ปี ตั้งแต่ปี 1981 ที่มังงะเริ่มตีพิมพ์จนมาถึงปี 2025 ที่ญี่ปุ่นก้าวผ่านประวัติศาสตร์ครั้งนี้
| ปี | รายการแข่งขัน | ผลการแข่งขัน | บันทึก |
|---|---|---|---|
| 1995 | รอบชิงฯ คอนเฟดเดอเรชั่นส์ คัพ | บราซิล 3–0 ญี่ปุ่น | บราซิลชนะขาด |
| 2001 | คอนเฟดเดอเรชั่นส์ คัพ | บราซิล 2–0 ญี่ปุ่น | แมตช์รอบแบ่งกลุ่ม |
| 2005 | คอนเฟดเดอเรชั่นส์ คัพ | ญี่ปุ่น 2–2 บราซิล | เสมอสุดภูมิใจสำหรับญี่ปุ่น |
| 2006 | ฟุตบอลโลก (รอบแบ่งกลุ่ม) | บราซิล 4–1 ญี่ปุ่น | แมตช์รอบแบ่งกลุ่มเวิลด์คัพ |
| 2014 | แมตช์อุ่นเครื่อง | บราซิล 4–0 ญี่ปุ่น | เนย์มาร์ยิงสุดโหด |
| 2017 | แมตช์อุ่นเครื่อง | บราซิล 3–1 ญี่ปุ่น | แมตช์อุ่นเครื่องระดับนานาชาติ |
| 2022 | แมตช์อุ่นเครื่อง | บราซิล 1–0 ญี่ปุ่น | แพ้แบบเฉียดฉิว |
ความฝันดูเหมือนจะไกลเกินเอื้อมซ้ำแล้วซ้ำเล่า ทุกการแพ้ก็เหมือนเสมือนย้ำว่าเรื่องในปี 1981 ยังเป็นแค่ฝันลม ๆ แล้ง ๆ อยู่ดี
เปิดฉาก Kirin Challenge Cup ที่สนามอาจิโนะโมโตะ โตเกียว
วันที่ 13 โค้ชใหญ่ของญี่ปุ่น ฮาจิเมะ โมริยาสุ พูดก่อนแมตช์อุ่นเครื่องกับบราซิลที่โตเกียวว่าอยากจะสลัดชะตากรรมที่ชนะบราซิลไม่เคยได้ออกไป
ญี่ปุ่นเจอบราซิลมา 13 รอบแล้ว ไม่เคยชนะเลย เสมอ 2 แพ้ 11 รวมถึงแพ้ขาด 1–4 ในฟุตบอลโลกปี 2006 รอบแบ่งกลุ่มด้วย และยิ่งลำบาก บราซิลเองกำลังฟอร์มแรงพุ่งชนเกาหลีใต้ 5–0 สองสามวันก่อน แม้ญี่ปุ่นจะไม่พร้อมเต็มที่เพราะขาดผู้เล่นตัวหลักอย่าง Kaoru Mitoma จากไบรท์ตัน และ Wataru Endo จากลิเวอร์พูล
แต่โมริยาสุก็ยังมั่นใจสุด ๆ ว่า:
“เราจะชนะกันให้ได้ เติบโตไปด้วยกันในฐานะทีม และทุ่มสุดตัวกับบททดสอบนี้”
ชัดเจนว่าเขาไม่นึกว่านี่เป็นแค่เกมอุ่นเครื่อง
“บราซิลคือหนึ่งในทีมระดับท็อปของโลก เราให้ความเคารพอย่างสูง แต่เราก็มีนักเตะที่พัฒนาในยุโรป ได้ประสบการณ์ระดับโลกมาเต็ม ๆ นะ”
จาก Captain Tsubasa สู่ของจริง: ญี่ปุ่นชนะบราซิล 3-2 ได้เสียที!
วันที่ 14 ตุลาคม ภายใต้แสงไฟสนามอาจิโนะโมโตะ โตเกียว ประวัติศาสตร์เกิดขึ้นตรงหน้าพวกเรา แมตช์อุ่นเครื่องนานาชาติ “Kirin Challenge Cup” กลายเป็นคืนที่ญี่ปุ่น มือ 19 ของโลก โค่นบราซิล มือ 6 ของโลก 3–2 แบบลุกขึ้นมาไล่ยิงคืนในครึ่งหลัง มันคือครั้งแรกใน 14 แมตช์ที่ “ซามูไรบลู” เอาชนะแชมป์โลก 5 สมัยได้ ฝันที่สะสมมาตลอดรุ่นก็กลายเป็นจริงในวันนั้น
ครึ่งแรกเหมือนเดิม บราซิลยังคงเป็นเจ้าแห่งลีลาและแม่นยำ พร้อมนำ 2–0 ทำให้บรรยากาศดูเหมือนว่าจะเป็นอีกหนึ่งความพ่ายแพ้อันน่ายกย่องของญี่ปุ่นที่ต้องแบกรับประวัติศาสตร์และช่องว่างคุณภาพทางฝีเท้า แต่แทนที่จะยอมแพ้ พวกเขากลับเลือกสู้
ครึ่งหลังเหมือนชะตากำลังเปลี่ยน ทาคุมิ มินามิโนะ ยิงประตูปลุกใจให้ทีมได้เริ่มเดินหน้า จากนั้นจังหวะต่อจังหวะ ความเชื่อก็ค่อย ๆ ก่อตัวขึ้น จนถึงช่วงเวลาที่จะตราตรึงใจแฟนบอลญี่ปุ่นไปตลอดกาล—อายาเสะ อุเอดะ กองหน้าที่เชื่อยิ่งกว่าสิ่งอื่นใดว่า ความสำเร็จของเขาคือชะตาของทีม เห็นแล้วว่าฟ้ากำลังเปลี่ยนฝั่ง
นาทีที่ 71 จุนยะ อิโต้ เปิดบอลสุดอันตรายมาให้อุเอดะโหม่งเต็ม ๆ แต่บอลชนคานดังปัง เสียงอึ้งทั่วสนาม แต่โชคชะตาไม่เคยให้ปาฏิหาริย์ง่าย ๆ จังหวะต่อมาจากลูกเตะมุม อิโต้เปิดอีกครั้ง อุเอดะกระโดดข้ามแนวรับบราซิลแล้วโหม่งเต็มข้อ กดลงตาข่าย ส่งเสียงเชียร์ดังกระหึ่มไม่หยุด ญี่ปุ่นไม่แค่ตีเสมอ พวกเขาครองคืนทั้งคืนเลยเว้ย!
“การยิงประตูที่มีความหมายแบบนี้มันสุดยอดมากครับ” อุเอดะบอกหลังเกมด้วยความภูมิใจแบบเงียบ ๆ “พวกเราทุกคน รวมผมด้วย ยังพัฒนากันได้อีกเยอะ ตอนนี้เรากำลังอยู่จุดที่พร้อมจะล่าเวิลด์คัพจริง ๆ”
สนามอาจิโนะโมโตะ โตเกียว
เกมนี้มีไฟลุกโชน การเสียบสไลด์ของ ริทซึ โดอัน ที่โดนใบเหลืองกลายเป็นสัญลักษณ์ของความไม่ยอมแพ้ในเกมนี้ ทุกจังหวะปะทะ การเคลียร์บอลแบบหมดใจ และการวิ่งสุดแรงเท้าพูดได้เลยว่านี่คือทีมที่เชื่อว่าชะตาชีวิตสามารถพลิกผันได้ด้วยใจ
แล้วตอนนี้เสียงนกหวีดสุดท้ายก็ดังขึ้น เรื่องเก่า ๆ ถูกลบเลือนไป ญี่ปุ่นชนะบราซิลได้ 1 ครั้ง เสมอ 2 แพ้ 11 แต่ผลลัพธ์ตัวเลขไม่สามารถบอกความหมายของคืนนั้นได้อย่างแท้จริง นี่ไม่ใช่แค่ชัยชนะ แต่มันคือจุดสุดยอดของฝันที่เริ่มจากหน้ากระดาษมังงะเล่มแรกในปี 1981 ที่ถูกถ่ายทอดมาผ่านเด็กนับไม่ถ้วนที่ไล่บอลด้วยหัวใจกล้า และวันนี้มันเกิดขึ้นจริงบนเวทีโลกในปี 2025
นี่คือหลักฐานชัดเจนว่าการเดินทางของฟุตบอลญี่ปุ่น จากภาพในมังงะสู่สนามหญ้า ได้ถึงฝั่งฝันเสียที
จากปี 1981 ถึง 2025 — จากฝันบนหมึกสู่สนามอาจิโนะโมโตะ — 44 ปีแห่งความเชื่อ การต่อสู้ และความหวัง ที่กลายเป็นคืนหนึ่งแห่งโชคชะตา
สุดท้าย ลองฟังเพลงธีมนี้อีกครั้ง แล้วเรามาย้อนดูความมันส์ในตำนานนี้กันอีกที
